Na Kujawach cebule przeznaczone do długiego przechowywania, ale nie tylko, zaczynają załamywać szczypior. Zbliża się więc termin wykonania zabiegu produktami zawierającymi hydrazyd maleinowy, takimi jak Fazor 80 SG.
Zabieg należy wykonać, gdy co najmniej 60–70% szczypioru jest jeszcze stojące. Jest to bardzo ważny termin, ponieważ po położeniu szczypioru liście będą wzajemnie na siebie zachodzić. W takiej sytuacji nie będzie możliwości równomiernego pokrycia liści wszystkich cebul cieczą roboczą. Może to spowodować, że część cebul w przechowalni nie będzie wyrastała, podczas gdy pozostałe mogą zostać pobudzone do wzrostu.
Jeżeli cebula nie wytworzyła bujnego szczypioru i liście roślin nie zasłaniają się wzajemnie, można zaryzykować wykonanie oprysku na położony szczypior.
Zabieg należy wykonać dokładnie, stosując dużą ilość wody – 300–500 litrów na hektar. Do cieczy opryskowej warto dodać adiuwanty zmniejszające napięcie powierzchniowe lub rozpuszczające woski roślinne.
Do oprysku tym produktem nie należy stosować produktu Protector ani adiuwantów silikonowych, ponieważ będą one utrzymywać substancję aktywną na powierzchni liści i ograniczać jej wnikanie do rośliny.
Po wykonaniu zabiegu przez 48 godzin nie powinien wystąpić deszcz, a rośliny nie powinny być również nawadniane. Zapewnia to odpowiednie wchłonięcie substancji aktywnej przez liście i jej przemieszczenie do cebuli.
Po wykonaniu zabiegu cebule nie przestają rosnąć. Należy więc nadal chronić plantację przed chorobami i szkodnikami.
Piotr Borczyński
Główny specjalista ds. warzywnictwa
KUJAWSKO-POMORSKI OŚRODEK DORADZTWA ROLNICZEGO w Minikowie
![]() |
![]() |
Podsumowanie kluczowych zaleceń dotyczących fazorowania cebuli
| Kategoria | Zalecenie |
| Problem | ryzyko wyrastania cebuli w szczypior i korzenie podczas przechowywania, |
| Przyczyna niepowodzenia zabiegu | zbyt późny oprysk na całkowicie leżący i zasłaniający się wzajemnie szczypior, |
| Optymalny termin | zabieg produktem Fazor 80 SG wykonywany, gdy 60–70% szczypioru jeszcze stoi, |
| Parametry oprysku | ilość wody od 300 do 500 l/ha z dodatkiem adiuwantów zmniejszających napięcie powierzchniowe, |
| Czego unikać | zakaz stosowania produktu Protector oraz adiuwantów silikonowych, |
| Warunki pogodowe | minimum 48 godzin bez deszczu i deszczowania po wykonaniu zabiegu, |
| Dalsza agrotechnika | kontynuacja ochrony fungicydowej i insektycydowej, ponieważ cebula nadal przyrasta, |
Dlaczego termin 60–70% stojącego szczypioru jest kluczowy dla skuteczności zabiegu?
Prawidłowy termin zabiegu zapewnia równomierne dotarcie cieczy roboczej do każdego liścia na plantacji, co zapobiega efektowi zasłaniania roślin.
Gdy szczypior na plantacji całkowicie się położy, bujne liście zaczynają na siebie nachodzić i tworzą nieprzepuszczalną barierę dla cieczy opryskowej. Opryskiwacz nie jest w stanie dokładnie pokryć powierzchni liściowych cebul znajdujących się pod spodem. Brak dostatecznej ilości hydrazydu maleinowego w roślinie sprawia, że procesy fizjologiczne nie zostają zatrzymane. W konsekwencji w przechowalni dochodzi do tzw. mozaiki – część cebul jest prawidłowo zahamowana, a część zaczyna szczypiorować i ukorzeniać się, generując ogromne straty handlowe.
Jakie adiuwanty stosować do produktu Fazor 80 SG, a których bezwzględnie unikać?
Do zabiegu Fazorem 80 SG należy wybierać adiuwanty zmniejszające napięcie powierzchniowe lub rozpuszczające woski, wykluczając produkty silikonowe i Protector.
Hydrazyd maleinowy zawarty w produkcier Fazor 80 SG jest substancją układową (systemiczną), która musi wniknąć przez kutykulę liścia i zostać przetransportowana wraz z asymilatami bezpośrednio do piętki i główki cebuli. Zastosowanie produktu Protector lub adiuwantów silikonowych powoduje „przyklejenie” lub zbyt szybkie utrwalenie substancji na powierzchni woskowej szczypioru. Uniemożliwia to jej przemieszczanie się w głąb tkanek roślinnych, sprowadzając skuteczność zabiegu do zera.
Dlaczego brak opadów przez 48 godzin po zabiegu decyduje o powodzeniu fazorowania?
Okres dwóch dób bez deszczu lub deszczowania jest niezbędny do pełnego pobrania i przetransportowania hydrazydu maleinowego z liści do główki cebuli.
Wnikanie substancji aktywnej do szczypioru cebuli jest procesem stosunkowo wolnym i zależy od turgoru tkanek oraz warunków atmosferycznych. Jeżeli w ciągu 48 godzin od aplikacji wystąpi opad deszczu lub uruchomione zostanie nawadnianie deszczowniane, substancja czynna zostanie zmyta z powierzchni liści zanim zdąży wniknąć do układu naczyniowego rośliny. Oznacza to brak jakiejkolwiek ochrony przed wyrastaniem cebuli w okresie przechowalniczym.
Czy po wykonaniu oprysku produktem Fazor 80 SG należy kontynuować ochronę plantacji?
Tak, po fazorowaniu cebula wciąż kontynuuje wzrost masy i wymaga pełnej ochrony fungicydowej oraz insektycydowej.
Fazor 80 SG nie stymuluje natychmiastowego zasychania ani obumierania rośliny – jego zadaniem jest jedynie zablokowanie podziałów komórkowych w stożku wzrostu główki na czas przechowywania. Aparat asymilacyjny cebuli nadal funkcjonuje i powiększa masę główki. Uszkodzenie szczypioru przez mączniaka rzekomego, Stemphylium czy wciornastki w tym okresie drastically ograniczy plon końcowy oraz pogorszy łuskę, co wpłynie negatywnie na późniejsze przechowywanie.


